Bu \u00e7al\u0131\u015fma, Covid-19 salg\u0131n\u0131n m\u00fclteciler \u00fczerindeki etkilerini konu edinen raporlar\u0131 tan\u0131mlama ve sistematik olarak kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmak amac\u0131yla yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu kapsamda, ulusal ve uluslararas\u0131 alanda sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 taraf\u0131ndan yay\u0131nlanan raporlara dayal\u0131 sistematik derleme niteli\u011finde olan bu \u00e7al\u0131\u015fmada, 20 ara\u015ft\u0131rma raporu incelenmi\u015ftir. Haziran – A\u011fustos 2020 tarihlerinde ger\u00e7ekle\u015ftirilen bu sistematik derlemeye dahil etme \u00f6l\u00e7\u00fctleri, Covid-19\u2019un m\u00fcltecilere etkilerine y\u00f6nelik ulusal ve uluslararas\u0131 alanda ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f, Nisan \u2013 Haziran 2020 tarihlerinde yay\u0131mlanm\u0131\u015f, \u0130ngilizce ve T\u00fcrk\u00e7e olan ara\u015ft\u0131rma raporlar\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Bu \u00e7er\u00e7evede, incelenen raporlardan 13\u2019\u00fc T\u00fcrkiye\u2019yi, 4 rapor ise \u00dcrd\u00fcn, Kolombiya ve Uganda gibi farkl\u0131 \u00fclkeleri kapsam\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7al\u0131\u015fmaya dahil edilen raporlar metodoloji, \u00f6rneklem \u00f6zellikleri, kapsad\u0131\u011f\u0131 iller ve elde edilen bulgular ba\u011flam\u0131nda ele al\u0131nm\u0131\u015f ve ulusal ve uluslararas\u0131 raporlar olmak \u00fczere iki temel ba\u015fl\u0131k alt\u0131nda grupland\u0131r\u0131larak \u00e7e\u015fitli tan\u0131mlay\u0131c\u0131 konu ba\u015fl\u0131klar\u0131 alt\u0131nda incelenmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n
Bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n kapsam\u0131na al\u0131nan ara\u015ft\u0131rmalar Covid-19 salg\u0131n\u0131n m\u00fclteciler \u00fczerindeki etkisinin sosyo-ekonomik ve psikolojik boyutlar\u0131n\u0131 i\u00e7eren \u00f6nemli sonu\u00e7lar i\u00e7ermektedir. \u00c7al\u0131\u015fman\u0131n s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir olmas\u0131 ve salg\u0131n\u0131n ilerleyen s\u00fcre\u00e7lerinde m\u00fcltecilere etkilerine y\u00f6nelik yay\u0131nlanan raporlar\u0131n sistematik olarak derlenmesi amac\u0131yla bu rapor g\u00fcncellenerek belirli periyotlarla SGDD G\u00f6\u00e7 Akademisi taraf\u0131ndan yay\u0131nlanmaya devam edecektir.<\/p>\n\n\n\n
Covid-19 salg\u0131n\u0131n m\u00fclteci topluluklar \u00fczerindeki etkisini ortaya koymaya y\u00f6nelik salg\u0131n\u0131n ilk 3 ay\u0131nda yap\u0131lan ulusal ve uluslararas\u0131 raporlar de\u011ferlendirildi\u011finde temel ortaya \u00e7\u0131kan bulgu ba\u015fl\u0131klar\u0131n\u0131n Covid-19\u2019a ili\u015fkin bilgiye eri\u015fim ve fark\u0131ndal\u0131k, sa\u011fl\u0131k hizmetlerine eri\u015fim, uzaktan e\u011fitime eri\u015fim, ge\u00e7im kaynaklar\u0131, temel ihtiya\u00e7lara eri\u015fim ve koruma oldu\u011fu belirlenmi\u015ftir. De\u011ferlendirmeye al\u0131nan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n neredeyse tamam\u0131n\u0131n anket tekni\u011fi i\u00e7eren nicel \u00e7al\u0131\u015fmalar oldu\u011fu, 2 ara\u015ft\u0131rman\u0131n ise nitel y\u00f6ntem ile y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Ulusal ve uluslararas\u0131 raporlarda ortaya \u00e7\u0131kan bulgular \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda m\u00fcltecilerin \u00e7o\u011funlu\u011funun Covid-19 salg\u0131n\u0131na ili\u015fkin bilgileri yo\u011funluklu olarak \u00f6ncelikle televizyondan daha sonra ise di\u011fer medya ara\u00e7lar\u0131ndan edindikleri saptanm\u0131\u015ft\u0131r. Pandemi s\u00fcreciyle birlikte m\u00fcltecilerin b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131n i\u015f kayb\u0131 ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131\u011f\u0131 tespit edilmi\u015ftir. Harcama ve \u00f6demelerinin etkilenmesiyle birlikte kira, g\u0131da, bebek bezi ve mamas\u0131, devam s\u00fct\u00fc, k\u0131yafet gibi temel ihtiya\u00e7lar\u0131 kar\u015f\u0131lamada zorland\u0131klar\u0131 ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zellikle m\u00fcltecilerin temel hijyen gereksinimlerini kar\u015f\u0131lamakta zorluk \u00e7ektikleri ve hijyen pratiklerini s\u00fcrd\u00fcrme ve gerekli sa\u011fl\u0131k \u00f6nlemlerini alma konusunda zorland\u0131klar\u0131 ortaya konmu\u015ftur. \u00d6zellikle Pandemi s\u00fcrecinde T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fanan soka\u011fa \u00e7\u0131kma k\u0131s\u0131tlamalar\u0131n\u0131n engelli ve ya\u015fl\u0131 bireylerin bulundu\u011fu ailelerin marketlere eri\u015fim gibi konularda zorluklar ya\u015famas\u0131na neden oldu\u011fu tespit edilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n
\u0130ncelenen raporlar, Covid-19 d\u00f6nemindeki uzaktan e\u011fitime eri\u015fimin \u00f6n\u00fcndeki en temel engellerin; televizyon, internet eri\u015fimi, ak\u0131ll\u0131 telefon, bilgisayar, tablet, vb. donan\u0131mlar\u0131n olmamas\u0131, dil bariyeri, uzaktan e\u011fitime ili\u015fkin bilgi eksikli\u011fi, ev ortam\u0131n\u0131n kalabal\u0131k olmas\u0131 bulgusunu ortaya koymu\u015ftur. Televizyon ve ak\u0131ll\u0131 telefona eri\u015fimi bulunan ve \u00e7evrim i\u00e7i olarak dersleri takip edebilen m\u00fclteci \u00e7ocuklar\u0131n ise ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 en b\u00fcy\u00fck s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n ba\u015f\u0131nda televizyonun eski ve\/veya k\u00fc\u00e7\u00fck olmas\u0131 ve internet h\u0131z\u0131\/kopma problemi gibi aksakl\u0131klar oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Her ne kadar toplumsal \u015fiddet, ihmal ve istismar, engellilik ve kronik hastal\u0131k vb. hassasiyetlere ve psikososyal iyilik haline ili\u015fkin konular\u0131 ele alan olduk\u00e7a s\u0131n\u0131rl\u0131 say\u0131da \u00e7al\u0131\u015fma olsa da, ulusal ve uluslararas\u0131 raporlarda pandemi s\u00fcrecinde fiziksel, ekonomik ve psikolojik \u015fiddet, yak\u0131n partner \u015fiddetinde art\u0131\u015f, s\u00f6m\u00fcr\u00fc (seks i\u015f\u00e7ili\u011fi, cinsel \u015fiddet), cinsel istismar ve erken evlilik gibi olumsuz ba\u015f etme y\u00f6ntemlerine ba\u015fvuruldu\u011fu tespit edilmi\u015ftir. Destekler nitelikte, \u00dcrd\u00fcn\u2019de hem m\u00fclteci hem de yerel topluluklarda cinsiyete dayal\u0131 \u015fiddetin Covid-19 sonras\u0131nda artt\u0131\u011f\u0131, bu \u015fiddetin \u00f6zellikle kendini ev i\u00e7i \u015fiddet olarak g\u00f6sterdi\u011fi saptanm\u0131\u015ft\u0131r. L\u00fcbnan\u2019da ise yerel topluluklara ve m\u00fcltecilere y\u00f6nelik koruma faaliyetlerine ihtiya\u00e7 bulundu\u011fu, \u00f6zellikle pandemi s\u00fcrecince yo\u011fun olarak g\u00f6r\u00fclen olumsuz ba\u015f etme mekanizmalar\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ebilmek i\u00e7in stresle ba\u015f etme, ev i\u00e7i \u015fiddet, ayr\u0131mc\u0131l\u0131k, fiziksel ve cinsel taciz gibi konularda \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi gereklili\u011fi tespit edilmi\u015ftir. \u00d6zellikle var olan toplumsal cinsiyet e\u015fitsizliklerinin Covid-19 salg\u0131n\u0131 ile birlikte derinle\u015fti\u011fi, olumsuz sa\u011fl\u0131k ve ekonomik ko\u015fullar ile birlikte kad\u0131nlar\u0131n ev-i\u00e7i eme\u011finin \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde artt\u0131\u011f\u0131 saptanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu durum \u00fclkemizde ve d\u00fcnyada farkl\u0131 hassasiyetlere ve risklere sahip \u00f6rneklemlerle daha derinlikli \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n yap\u0131lmas\u0131 gereklili\u011fini ortaya koymaktad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"featured_media":12422,"parent":0,"template":"","yayin_kategori":[145],"class_list":["post-6190","yayinlar","type-yayinlar","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","yayin_kategori-sgdd-goc-akademisi"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sgdd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/yayinlar\/6190","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sgdd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/yayinlar"}],"about":[{"href":"https:\/\/sgdd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/yayinlar"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sgdd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12422"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sgdd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6190"}],"wp:term":[{"taxonomy":"yayin_kategori","embeddable":true,"href":"https:\/\/sgdd.org.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/yayin_kategori?post=6190"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}